विद्यावारिधि कार्यक्रम
अनुसन्धानमा आधारित विद्यावारिधि अध्ययन — मधेशको कृषि समस्यामा निरन्तर गरिने मौलिक कार्य।
विद्यावारिधि भनेको दुई वर्ष लिइने विषय होइन, वर्षौं समातिने प्रश्न हो।
विद्यावारिधि अनुसन्धानमा आधारित उपाधि हो। उम्मेदवारले निर्देशकको निर्देशनमा एउटै प्रश्नमा धेरै मौसमसम्म काम गर्दछन्, संकायसमक्ष प्रस्ताव प्रस्तुत गर्दछन्, दोहोरिने चक्रमा तथ्याङ्क अभिलेख तथा विश्लेषण गर्दछन्, कामबाट प्रकाशन गर्दछन्, र परीक्षकसमक्ष शोधपत्रको प्रतिरक्षा गर्दछन्।
कृषिमा यो समयसीमा अक्षरशः लागू हुन्छ। कुनै अर्थ राख्नुअघि विभिन्न मौसम र स्थानमा दोहोर्याउनुपर्ने परीक्षणले नै उपाधिको अवधि निर्धारण गर्दछ, त्यसैले विद्यावारिधिको काम आफ्नै छुट्टै तालिकामा नभई विश्वविद्यालयका अनुसन्धान फार्म र मौसमी कार्यक्रमसँग जोडिएको हुन्छ।
विश्वविद्यालयको स्नातकोत्तर क्षमतासँगै विद्यावारिधि अध्ययन स्थापना हुँदैछ — निर्देशक, प्रयोगशाला र उम्मेदवार सहभागी हुन सक्ने गहिराइको अनुसन्धान कार्यक्रम। भर्ना, विषय तथा आवश्यकता सूचनामार्फत घोषणा गरिनेछ।
मौलिक कार्य
विषयक्षेत्रमा पहिले नभएको योगदान, कुनै समीक्षा मात्र होइन।
मौसमपिच्छे
अनुसन्धान फार्ममा दोहोरिने चक्र — समयसीमा बालीले तय गर्दछ।
निर्देशन
निर्देशक, संकाय समिति, तथा प्रस्ताव र प्रगति सेमिनार।
प्रकाशन तथा प्रतिरक्षा
कामबाट प्रकाशन, त्यसपछि परीक्षकसमक्ष शोधपत्रको प्रतिरक्षा।